Wat heeft het gekost

Verschillenverklaring

Vrijval stelposten gemeentelijk vastgoed
Voor de exploitatie van het gemeentelijk vastgoed, in de uitvoering van het beheer en onderhoud, zijn enkele stelposten opgenomen voor de onvoorziene prijsstijgingen van afgelopen jaren. In 2025 ging dit om een bedrag van circa € 1 miljoen. Inmiddels is de prijsontwikkeling gestabiliseerd en om die reden zal het merendeel terugvloeien naar de algemene middelen bij de Turap-1 2026 en in de begroting 2027.

Onvoorzien en strikt onvermijdbaar
In 2025 is er in verband met brandpreventie en kamerverhuurpanden voor € 193.500 een beroep gedaan op de post strikt onvermijdbaar. Het overige deel is niet aangesproken, waardoor een voordeel van € 0,8 miljoen ontstaat.

Inhuur vastgoedprojecten
Ter uitvoering van vastgoedwerkzaamheden en met name projecten waarin vastgoedexpertise vereist is zijn afgelopen jaar inhuurbudgetten geraamd. Deze zijn grotendeels niet tot besteding gekomen vanwege o.a. vertraging in de uitvoering. Een deel van de middelen schuift door, maar zorgt niettemin hier voor een onderbesteding van per saldo € 0,8 miljoen.

Energie- en onderhoudslasten gemeentelijke huisvesting
In verband met het voorgenomen renovatieproject gemeentelijke huisvesting, zijn er minder uitgaven gedaan voor onderhoud aan het stadhuis. Hierdoor zijn de onderhoudslasten € 487.000 lager dan begroot. Waren de budgetten elektriciteit en warmte afgelopen jaren verhoogd in verband met de sterke prijsstijgingen. In 2025 was het budget hoger dan het actuele prijspeil, waardoor er een voordeel is ontstaan van ongeveer € 505.000.

BRP-straat Zevenaar
Het voordeel op de BRP-straat Zevenaar heeft de volgende redenen:
- We hebben minder inschrijvingen verricht dan vooraf is berekend. Begin 2025 is op landelijk niveau het budget per gemeente bepaald. Dat is gedaan op basis van instroomprognoses en een verdeling van het aantal inschrijvingen over de verschillende BRP-straten in het land. Later in het jaar bleek de praktijk anders te zijn dan de prognoses en is het aantal in te schrijven personen naar beneden bijgesteld. De financiering is daar niet meer op aangepast.
-  De berekening van de kostprijs per inschrijving (en daarmee de totale vergoeding) is in 2025 enkel gebaseerd op individuele inschrijvingen. In de loop van het jaar is de focus in de BRP-straat verschoven naar inschrijving van nareizigers. Dit betreft in veel gevallen gezinnen. Doordat de leden van een gezin gezamenlijk worden ingeschreven, kost dat in verhouding minder tijd dan individuele inschrijvingen.

Vergoeding voor arbeidsongeschiktheid, ouderdom en overlijden raadsleden
Door wijzigingen in landelijke regelgeving hebben raadsleden sinds 2025 recht op een vaste voorziening voor arbeidsongeschiktheid, ouderdom en overlijden. Deze regeling geldt uniform voor alle niet-AOW-gerechtigde raadsleden en is niet langer afhankelijk van lokaal beleid. Hiermee wordt gecompenseerd dat raadsleden minder pensioen kunnen opbouwen. De regeling leidt vanaf 2025 tot een structureel nadeel voor de gemeente van € 100.000.

Naturalisaties
Er hebben in 2025 meer naturalisaties plaatsgevonden waardoor er een voordeel op de baten gemeenteleges is ontstaan van € 288.000. Daar staat een nadeel op de lasten tegenover in verband met de afdracht van rijksleges IND van € 215.000; per saldo € 73.000 voordeel.

Opleidingskosten
We zien in 2025 een organisatiebrede overschrijding van het opleidingsbudget. Deze overschrijding vloeit voort uit het gevoerde beleid en de bredere visie om pro-actief te sturen op het opleiden en ontwikkelen van onze medewerkers; zowel in het kader van binden en boeien als ook in het kader van toekomstige duurzame inzet. In die zin weerspiegelt de overschrijding een bewuste en positieve ontwikkeling ten opzichte van voorgaande jaren.

OZB
Het nadeel op de lasten OZB van € 307.000 ontstaat door een benodigde dotatie aan de voorziening voor dubieuze debiteuren belastingen. Het voordeel van € 213.000 op de opbrengsten OZB ontstaat door een iets hogere waarde van woningen dan waar rekening mee werd gehouden en door meeropbrengsten uit nog opgelegde aanslagen over 2023 en 2024. Deze meeropbrengsten uit voorgaande jaren zijn te verklaren doordat eind 2024 een (te) voorzichtige inschatting is gemaakt van de nog op te leggen bedragen voor objecten waarvan op dat moment nog geen waarde bekend was.

Maat- en meerwerkovereenkomsten
In 2025 heeft vanuit de Connectie extra inzet en ondersteuning plaatsgevonden op gemeentebrede projecten.

Voorlopige aanslag Vennootschapsbelasting
Aan het begin van het jaar wordt een voorlopige aanslag ontvangen door de belastingdienst. Pas na afloop van het jaar wordt op basis van de daadwerkelijke kosten en opbrengsten bepaald hoeveel vennootschapsbelasting echt verschuldigd is. Voor 2025 betekent dit dat de uiteindelijke belastingafdracht hoger uitvalt dan begroot.

Paspoorten
Er zijn in 2025 meer paspoorten afgenomen ten koste van ID kaarten. Voordeel op de baten gemeenteleges
€ 747.000, maar daar staat tegenover een nadeel op de afdracht van rijksleges van € 548.000. Per saldo geeft dit een voordeel van € 199.000.

Effecten Cao-akkoord 2025 de Connectie
Met ingang van medio april 2025 is de nieuwe Cao-gemeenten van kracht. Gelet op het tijdstip van totstandkoming van dit akkoord is de hogere bijdrage als gevolg hiervan niet in de begrote bijdrage verwerkt. In 2025 zorgt dit voor een nadeel van € 0,7 miljoen. Dit structurele nadeel wordt volgens de gebruikelijke werkwijze verrekend met de gemeenten Renkum en Rheden. De begroting wordt hier vanaf 2026 op aangepast.

Projecten informatievoorziening en ICT
Gemeentebrede opdrachten en projecten, zoals de versnelde (en verplichte) overgang van Windows 10 naar 11 en aanvullende werkzaamheden ter beheersing van verstoringen in de (VDI) werkomgeving zorgen voor een incidenteel nadeel van € 0,8 mln.

Voorziening spaarverlof
Medewerkers kunnen sinds 1 januari 2022 bovenwettelijke vakantie-uren sparen. Met dit verlofsparen kunnen medewerkers passend bij hun levensfase hun bovenwettelijke vakantie-uren inzetten op een manier die aansluit bij hun persoonlijke levens- en carrièreplanning en het gemeentelijke vitaliteitsbeeld. Deze vakantie-uren verjaren niet. Hiervoor (spaarverlof, maar ook voor het bovenwettelijke verlof) moet een voorziening worden gevormd (op grond van het Besluit Begroten en Verantwoorden). In 2025 heeft dit geleid tot een gemeentebreed nadeel van € 1,5 miljoen.

Personeel afdelingen bedrijfsvoering
Binnen het cluster Bedrijfsvoering is sprake van hogere lasten voor personeel en externe inhuur als gevolg van extra, niet-begrote inzet ter vervanging van langdurig verzuim en het opvangen van een toegenomen interne ondersteuningsvraag. Het tekort wordt gedeeltelijk gecompenseerd door de inzet van personeel op organisatiebrede opgaven en projecten, maar per saldo biedt dit echter onvoldoende dekking voor de extra lasten. Dit resultaat dient te worden bezien in samenhang met de gemeentebrede ontwikkelingen rondom personeelslasten, zoals toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

Administratieve verdeling loonkosten SBR
De herverdeling van de loonkosten van het cluster Strategie, Beleid en Regie (SBR) is nog niet volledig administratief verwerkt. Dit zorgt voor een nadeel binnen het programma S00. Dit nadeel moet echter grotendeels in samenhang worden gezien met het voordeel binnen de andere begrotingsprogramma's.

Voorziening pensioen (ex) Wethouders
De gemeente is op grond van de wet Appa verantwoordelijk voor de uitbetaling van ouderdoms- en nabestaandenpensioen aan zittende en voormalige wethouders. Voor deze toekomstige verplichtingen is een pensioenvoorziening gevormd. De omvang van de voorziening per 31 ‑ 12 ‑ 2025 sluit aan bij de meest recente actuariële berekeningen, zoals opgesteld door een externe deskundige (Visma), waarbij rekening is gehouden met de marktomstandigheden en een hogere levensverwachting.
In 2025 is een (extra) dotatie gedaan aan de pensioenvoorziening in verband met de invoering van de “Wet toekomst pensioenen” per 1 ‑ 1 ‑ 2028. Voor dit nieuwe stelsel is een hogere voorziening noodzakelijk. Deze wet leidt tot het beëindigen van de Appa ‑ regeling en de overgang van de pensioenen van zittende en voormalige wethouders naar het pensioenfonds ABP. De stijging van de voorziening wordt grotendeels veroorzaakt door de eisen van het nieuwe pensioenstelsel waaronder een opslag ter hoogte van de dekkingsgraad van het ABP.

Vaste en vlottende financiering
Op Treasury is een voordeel van € 1,1 miljoen op de externe rentebaten ontstaan. Daarnaast is een nadeel van € 5,3 miljoen op de interne rentelasten ontstaan. Dat is een interne verrekening omdat dit de interne rekenrente betreft die in werkelijkheid lager dan begroot is uitgevallen. Hier staat eenzelfde voordeel op de overige programma's tegenover.  

Voordeel rentebaten (€ 1,1 miljoen)
Het voordeel op de rentebaten is voornamelijk veroorzaakt door het rendement op het Schatkistbankieren op de aldaar gestalde liquide middelen.

Nadeel interne rentelasten (€ 5,3 miljoen)
Het nadeel op de interne rentelasten voor het taakveld Treasury wordt veroorzaakt door een nacalculatie van de intern doorberekende omslagrente van 1,6% naar 1,2%. Tegenover dit nadeel voor Treasury staat een even groot voordeel op de rentelasten op andere begrotingsprogramma's.

Gemeentefonds
Het voordeel op het gemeentefonds ontstaat vanwege het feit dat de september- en decembercirculaires 2025 niet meer in de begroting zijn verwerkt. De begroting is gebaseerd op de meicirculaire 2025 (bijstelling begroting in Turap-2). Uit de september- en decembercirculaire 2025 ontstaan de volgende effecten, waardoor ten opzichte van Turap-2 een voordeel van bijna € 19 miljoen ontstaat:

• Als gevolg van wijzigingen in de uitkeringsfactor en actualisatie van de maatstaven ontstaat een voordeel van ruim € 2,8 miljoen.
• In het kader van behoedzaamheid hebben we in 2025 eventuele ruimte onder het plafond van het BTW-compensatiefonds vooraf niet meegerekend. Voor 2025 valt deze vrij en dit levert een voordeel van € 4,9 miljoen op.
• Middelen hervormingsagenda jeugd: naar aanleiding van de eerdere afspraken in het voorjaar met de VNG heeft het kabinet besloten tot compensatie van de incidentele tekorten 2023 en 2024 in de jeugdzorg. Gemeenten hebben in totaal € 728 miljoen van het Rijk via de septembercirculaire ontvangen. Arnhem krijgt € 9 miljoen in 2025. Deze gelden worden verrekend met de algemene middelen, omdat in de afgelopen begrotingen vanuit de algemene middelen de tekorten op de jeugdzorg zijn gedekt.
• Nieuwe middelen in de vorm van decentralisatie-uitkeringen en taakmutaties voor het uitvoeren van diverse taken van circa € 2,6 miljoen. Een groot deel hiervan is in de decembercirculaire bekend gemaakt. Voor € 1 miljoen betreft dit de middelen voor compensatie medewerkers sociaal ontwikkelbedrijven. Op het programma Participatie en armoedebestrijding worden daarvan de lasten geboekt. Van ruim € 1,6 miljoen wordt voorgesteld deze over te hevelen naar de programma's waarbinnen deze taken worden uitgevoerd ter dekking van de kosten vanaf 2026 (zie onder dotaties reserve).
• We hebben € 2 ton minder compensatie ontvangen voor de verwerking van zwerfafval dan vooraf ingeschat.
• Over de oudere jaren (2023 en 2024) zijn afrekeningen ontvangen naar aanleiding van aanpassingen in maatstaven en de uitkeringsfactoren. Dit leidt tot een nadeel van € 0,1 miljoen.